नाग र निधार

सिग्मण्ड फ्रायड

हैरान थे प्रयाेगशालामा

मनाे तरङ्गका भाव बारे

उनी बहस गरिरहेथे जाेडले

दर्शकहरू नाजवाफ थे,

मन र विज्ञानका सापेक्षतामा

समीक्षकहरूकाे पसिना छुटेथ्याे

कन्चटका राैँहरू तेसै तेसै उठेथ्याे

तिनकाे चाेटिलाे विमर्शका बीच ।

बहसकाे मुख्य मुद्दा थियाे त्यहाँ,-

"नाग र निधारका प्रश्नहरू बारे !"

अनादि कालदेखिका नागहरू

हरेक देवहरूसँग सँलयित थिए

देवीहरूकाे निधारमा नाग थिएनन्

नागहरू देवीसँग पनि त थिएनन्

तर पनि उहिले नाग र निधार बस्थे

सँगै थे शालीन मुद्राका प्रतिमाहरूसँग ।

मन र निधार

अनि नाग र स्वभाव

फरक थे सधैे, रहन्थे छुट्टै

बेला बेलामा जुरूक जुरूक !

उठ्थे सबका ललाटहरूमा,

मसिना धर्साहरू कचल कचल,

र, झट्कारिन्थे अावेगमा झडङ,

फट्किन्थे जिब्राेका चर्चर त्यसै ।

तिनकाे जीवनका धराेहरमा

तिनका शान थिए निधारहरू

फ्रायडकाे परिक्षण असफल थ्याे

चेतन र अवचेतन मनकाे बहावमा

सुसाइ सुसाइ फैलिन्थ्याे तेतिबेला

प्रतिवेगमा रिसका फणासँग निधार ।

निधारका अनन्त पराग शैलीलाई

राेपिरहन्थे, नागबेलीमा अमन चक्मा

र छाेपिरहन्थे, कुण्ठाकाे अबल अधर ।

म जिज्ञासा राख्दथेँ बारम्बार

नाग र निधारका सहयात्राहरूका,

म उत्तर खाेजिरहेथेँ मनाेविज्ञानसँग

नाग र मनाेविज्ञानकाे अपसाेंच बारे !

अर्कातिर निधारमा नाग झैं मानिसमा,

उठ्ने रिसका अाबेगहरू बारे पनि !!

नाग र निधार बैदिक थे सायद

निधार र मन बाैध्दिक थे फ्रायड

नाग झैं उठ्ने रिसकाे अावेग बारे

सत्य कथाहरूसँग अलमल गर्थे ।

म नजिकै रहेकि मेरी बहिनीले

अाज अकस्मात अाफ्नाेे निधारमा

नागकाे चित्रांकित टिका लगाइन

नाग ठडिन्थ्याे र शत्रुलाई खाेज्दथ्याे

एक अापसमा तरङ्गित थे तेत्तिकै ।

सायद ती नाग थिएनन्, नागिन थे

बराेबर डसिरहन्थे मन, मस्तिष्कमा

दुनियाँ हराइरहेथ्याे समय समयबीच

कहिले राेएर, कहिले हाँसेर ।

फ्रायड अझै व्युँतिन्थे

निधारका अाँगनमा !

हातले सुम्मसुम्याइन्थे

मानिसकाे अजीब रूपलाई

खाेजिरहेथे तिनकाे मनाेदशा !

~डा.विदुर चालिसे

कविता

सेयर गर्नुस्